Татарстан Республикасы буенча Эчке эшләр министрлыгы тарафыннан даими рәвештә законсыз финанс операцияләренә, шул исәптән «финанс пирамидалары»га каршы оператив-эзләү һәм тикшерү чаралары үткәрелә. Башка органнар белән берлектә планлы эш гражданнарның акчаларын офисларда кабул итүче гамәлдәге оешмаларның кимүенә китерде.
Гражданнардан кергән мөрәҗәгатьләргә үткәрелгән анализ финанс пирамидаларының интернет киңлегенә күчүен күрсәтте. Соңгы елларда Интернетта югары керемле, ягъни виртуаль финанс пирамидалары (хайп-пирамидалар) инвестиция фондларына охшаган мошенниклык проектлары пәйда булды.
Хайп (ингл. Хайп-югары табышлы инвестицион проект) - югары керемле инвестицион фондка охшаган алдакчылар проекты. Нигездә, бу онлайн-проектлар белән эшли торган электрон һәм криптовалютами. Күп кенә проектлар хип бүләргә була төрләре:
- Озак вакытка исәпләнгән түлиләр зур булмаган процентлар (гадәттә, бу кимендә 1% көнендә). Исәпләү мөмкин аша атнага 1 тапкыр яки берничә көнгә бер тапкыр. Түләүләр шулай ук ешрак сирәк, мәсәлән, атнага бер тапкыр. Мондый хайп проектлар ала бик озак яшәргә, хәтта 1.5-2 ел. Хәер, ешрак 6-9 ай.
- Уртача сроклар югарырак процентлар түли, якынча 1% — 3%. Процентлар исәпләнгән көн саен. Түләү шулай ук көндәлек, шулай ук ешрак барлыгы автомат һәм тиз. Уртача вакытлы хайп проектлар, гадәттә, 1-2 ай эшли.
- Тиз яки кыска вакытлы хайп проектлар көненә 5-50 процент вәгъдә итә. Түләү һәм исәпләү көндәлек. Ай да булырга мөмкин, әмма ешрак нибары берничә көн.
Үзе хайп проектлар индустриясе бар якынча 10 ел (хәер, барлык танылган МММ нче Мавроди 90 нчы - бу да хайп). Әмма ул Россиядә 2011 елдан бирле иң зур үсеш алган.
Нигездә, алар чит илләрдә теркәлгән. Сайтка рекламада ышандырып, гражданнар акча сала,һәм көн саен (яки берәр чор аша) аларның шәхси кабинеты счетына, янәсе, билгеле бер процентлар исәпләнә. Бу акчалар яңа катнашучылар взносларыннан алына. Хәер, рәсми сайтларда әлеге проектларның ала күрсәтергә, процентлар түләнә хисабына отышлы инвестицияләр. Кайбер вакытта процент буенча түләү өчен акча җитми (приток акча нче яңа кешеләр әверелә азрак гаризалар нәтиҗә) һәм ябыла алар. Акча чыгарып өлгермәгән бөтен кеше аларны югалта.
Кулланучылар белән электрон формада инвестицияләр белән идарә итү турында килешү төзелә, аннан соң рәсми сайтта шәхси кабинетның алга таба ачылуы белән регистрациялиләр. Нигездә, акчаны тапшыру һәм алу электрон кошелкалар аша исәп-хисапсыз башкарыла. Документлар бернинди дә бирелми, барысы да электрон рәвештә шәхси кабинетларда гына ябыла, аларны япканда, нигездә, бетерәләр.
Күрсәтә актив үсеш 2018 елда һәм шулай ук популярлыгы халык арасында түбәндәге компанияләр: беспроигрышные кешеләр, Кэшбери, Airbit клубы, Меркурий глобал, Феникс трейд, токенизатор, тулы релакс, Суперкопилка, PlatinCoin, Альфа-кулдагы, беренче милли төркем, Ини Марка, компания, eobot, бит күзлек, кепка EX24, Loany 24, Вдолг.һ. б. һ. лар.